យោងតាមព័ត៌មានអន្តរជាតិធំៗជាច្រើន គិតត្រឹមថ្ងៃទី 20 ខែមករា ឆ្នាំ 2026 លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានស្នើគម្រោងបង្កើតអង្គភាពអន្តរជាតិថ្មីមួយ ដែលមានឈ្មោះថា “ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព (Board of Peace)” ដើម្បីដើរតួនាទីក្នុងការដោះស្រាយជម្លោះ និងបញ្ហាសន្តិសុខអន្តរជាតិ ដែលត្រូវបានមើលថា អាចក្លាយជាជម្រើសដឹកនាំដោយសហរដ្ឋអាមេរិក ជំនួសអង្គការសហប្រជាជាតិ (UN)។
តាមការបញ្ជាក់ គម្រោងនេះកំណត់ឲ្យប្រទេសណាមួយដែលចង់ទទួលបាន អាសនៈអចិន្ត្រៃយ៍ នៅក្នុងក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព ត្រូវបង់ប្រាក់ចំនួន ១ ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក ជាវិភាគទាន។ លក្ខខណ្ឌនេះបានបង្កឲ្យមានការរិះគន់ និងការព្រួយបារម្ភពីសំណាក់អ្នកវិភាគអន្តរជាតិជាច្រើន ដែលមើលថា វាអាចនាំឲ្យមានលក្ខណៈ “បង់ប្រាក់ដើម្បីទទួលអំណាចនយោបាយ” នៅលើឆាកពិភពលោក។
ប្រទេសមួយចំនួនបានបង្ហាញឆន្ទៈ និងចំណាប់អារម្មណ៍ក្នុងការចូលរួមជាមួយក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាពនេះ រួមមាន វៀតណាម កាហ្សាក់ស្ថាន ហុងគ្រី អាហ្សង់ទីន ម៉ារ៉ុក និងបេឡារុស ខណៈប្រទេសផ្សេងៗទៀតក៏កំពុងសិក្សាលក្ខខណ្ឌ និងពិចារណាអំពីការចូលរួមផងដែរ។
ផ្ទុយទៅវិញ ប្រទេសបារាំង បានប្រកាសចេតនាយ៉ាងច្បាស់ថា មិនចង់ចូលរួមជាមួយ “ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព” នេះទេ ដោយលើកឡើងពីការព្រួយបារម្ភថា គម្រោងនេះអាចប៉ះពាល់ដល់តួនាទី និងសារៈសំខាន់របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ក្នុងការរក្សាសន្តិភាព និងសន្តិសុខអន្តរជាតិ។
ជាការឆ្លើយតបនឹងការបដិសេធរបស់បារាំង លោក ដូណាល់ ត្រាំ បានគំរាមដាក់ ពន្ធកម្រិតខ្ពស់រហូតដល់ 200% លើ ស្រាក្រហម និងស្រាសំប៉ាញ ដែលនាំចេញពីប្រទេសបារាំង ទៅកាន់ទីផ្សារសហរដ្ឋអាមេរិក បង្កឲ្យមានការព្រួយបារម្ភអំពីវិវាទពាណិជ្ជកម្មថ្មីមួយរវាងភាគីទាំងពីរ។
អ្នកវិភាគអន្តរជាតិមួយចំនួនបានវាយតម្លៃថា “ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព” របស់លោក ត្រាំ អាចនឹងធ្វើឲ្យប្រព័ន្ធសន្តិភាពអន្តរជាតិមានការបែកបាក់ និងប្រកួតប្រជែងអំណាចកាន់តែខ្លាំង ប្រសិនបើអង្គភាពនេះដើរតួជំនួស ឬបំប្លែងតួនាទីរបស់ UN ដែលមានស្រាប់។ ទោះជាយ៉ាងណា ប្រទេសមួយចំនួនផ្សេងទៀតមើលឃើញថា គម្រោងនេះអាចជាវេទិកាថ្មីសម្រាប់ការចរចា និងដោះស្រាយជម្លោះ បើសិនជាអាចដំណើរការដោយតម្លាភាព និងគោរពច្បាប់អន្តរជាតិ។
សរុបមក គម្រោងបង្កើត “ក្រុមប្រឹក្សាសន្តិភាព” កំពុងក្លាយជាប្រធានបទក្តៅមួយលើឆាកនយោបាយអន្តរជាតិ ដោយមានទាំងការគាំទ្រ ការសង្ស័យ និងការបដិសេធ។ អនាគតនៃអង្គភាពនេះ នឹងអាស្រ័យលើការសម្រេចចិត្តរបស់ប្រទេសធំៗ និងការឆ្លើយតបពីសហគមន៍អន្តរជាតិទាំងមូល។
ប្រែសម្រួលដោយ៖ លឹម សំបូរ
